Линктер

ишемби, 10-декабрь, 2016 Бишкек убактысы 13:34

АКШда ШАЙЛООНУН СААТЫ ЖАКЫНДООДО


АКШда президенттик шайлоонун сааты жакындоодо. Мамлекет башчылыгына талапкерлердин негизги экөөсү тең штаттарды кыдырып, соңку үгүт иштерин жүргүзүп жатат. "Ал-Каиданын" лидери Усама бин –Ладендин жаңы видеотасмасы көргөзүлгөндөн бери атаандаштардын сөздөрүндө коопсуздук жана террор коркунучуна байланышкан маселелер үстөмдүк кылууда.

Шейшембидеги президенттик шайлоонун жуп алдындагы күндөрдө Жорж Буш да, Жон Керри да жеңиш үчүн чечүүчү роль ойной турган штаттарга көңүл бурууда. Демократиялык партиянын талапкери Жон Керри акыркы 48 сааттын ичинде Висконсин, Айова, Огайо, Мичиган, Флорида штаттарында токтомокчу. Азыркы президент Жорж Буш да добуш берүүнүн жыйынтыгына анчалык көп эмес сандагы шайлоочулар эле таасир көргөзүп коюуучу ушул штаттарда үгүт иштерин күчөткөн. Шайлоо алдындагы акыркы радиокайрылуусунда Жорж Буш террорго каршы согушта Жон Керриге караганда өлкөнү ал жакшы башкарарын угармандардын эсине дагы бир жолу салды:

- Бул шайлоодо террорго каршы согуштун багыты чечилет жана сиздер шейшембиде шайлоо бекеттерине барган кезде муну: мен Американы коргоо, террорго каршы согушта жеңүү үчүн эмне болсо да жасаарымды, мен бул күрөштү жүргүзгөндөрдү ар убак колдоорумду унутпаңыздар.

Катардагы "ал-Жазира" телеканалы 29- октябрда "ал-Каиданын" жолбашчысы Усама бин –Ладендин жаңы видеокайрылуусун көргөзүп, ал америкалыктарга каршы жаңы чабуулдар жасалышы мүмкүн экенин эскерткен болчу. Андыктан АКШ президенттигине талапкерлерге акыркы үгүт иштеринин учурунда ушул жагдайды да эске алууга туура келүүдө. Сенатор Жон Керри ишембидеги сөзүндө бин –Ладендин видеокайрылуусун талапкерлердин бири да саясий максатта пайдаланбаш керектигине токтолду:

- Бул жерде Усама бин –Ладенге жана террорчуларга байланыштуу "демократтар" же "республикачылар" жок экенин дүйнө түшүнүшү керек. Бул жерде бир гана америкалыктар бар. Биз баардыгыбыз бириккенбиз жана аныктаганбыз: биздин террорчуларды издеп, жок кылабыз жана өлкөбүздү, дүйнөнү коопсуз кылабыз.

Бирок Жон Керри Жорж Бушту учурунда, Ооганстанда Усама бин –Ладенди колго түшүрүү мүмкүнчүлүгүн жоготкону үчүн сындоону улантууда:

- Мен айткандай, Усама бин - Ладен жана "ал –Каиада" Тора Бора тоосунда жарга такалган учурунда, аны кармоону бир апта мурун эле бизге каршы согушкан ооган командирлерине тапшыруу жаңылыштык болгон.

Мунун аралыгында, бин –Ладендин кайрылуусунан улам АКШнын Ички коопсуздук боюнча министри Том Ридж алар шайлоо кандайдыр бир терракттар болоору жөнүндө маалымат албаганын билдирип, шайлоочулар добуш берүүгө эч чоочулабастан катыша аларын белгиледи:

- Биз тасма жаңы бирок коркунуч эски экенин түшүнөбүз. Коопсуздукту чыңдоо боюнча аракеттерибиз бүткүл өлкө боюнча, жергиликтүү деңгээлде да жүрүп жатат. Биз бүгүн мурда болуп көрбөгөндөй коопсузбуз.


Коомдук пикирди сурамжылоонун соңку жыйынтыктары болсо, кайрадан 2000-жылдагыдай же жалпы калктын көпчүлүгүнүн добушун албаганы талапкердин жеңиши мамлекет башчысы тандоодо АКШга мүнөздүү болгон система - "шайлоочулар коллегиясынын" добушу менен камсыздалгыдай кырдаал түзүлүшү ыктымал экенин ишара кылууда.

Божомолдорго караганда, бул ирээт добуш берүүгө келген атуулдардын саны мурдагы шайлоолордон жогору болот. Күн мурунтан добуш берүүгө уруксат берилген штаттарда, маселен, добуш берүүгө келгендердин саны мурдагыдан арбын болууда. Бул ирээт бүткүл өлкө боюнча каттоого алынган шайлоочулардын саны да өскөн.
  • 16x9 Image

    Улан Алымкул уулу Эшматов

    "Азаттыктын" Прагадагы кеңсесинин кызматкери, журналист, саясат жана экономика тармактары боюнча адис. Кыргыз улуттук университетинин журналистика факультетин аяктаган.

XS
SM
MD
LG