Линктер

ЧУКУЛ КАБАР!
5-Март, 2021 жума, Бишкек убактысы 10:48

31-МАЙ: ТАРЫХ БАРАКТАРЫ


1874-жылды Мамыр Мергенов баштаган кыргыз козголоңчулары Кокон хандыгынын ээлигине киришип, Анжыян шаарын басып алууга аракет жасашты. 1935-жылдын бу күнү борбор шаардын мектептеринде жылдык жыйынтык сыноолор соңуна чыкты.

А. В. Каульбарс жетектеген орус отряды 1869-жылдын бу күнү Верный шаарынан чыгып, Каракол багытына бет алган. Отрядга коюлган милдетке ылайык, алар Караколдо аскер казармасын куруп, мындан тышкаары шаардагы курулуш иштерин баштоого киришмек. А. В. Каульбарстын Караколго жасаган сапары шаардын түптөлүшүнө зор салым кошкон.

Мамыр Мергенов баштаган кыргыз козголоңчулары 1874-жылды Кокон хандыгынын ээлигине киришип, Анжыян шаарын басып алууга аракет жасашты. Бирок алардын көздөгөнү оңунан чыкпай, козголоңчулар Базаркоргонго бекинишкен. Кокондук аскерлер аларга сокку урушуп, кыргыздарды толугу менен талоончулукка алышкан жана акыркылар кайрадан Токмок уездине качууга мажбур болушкан.

Борбор шаардын мекиептеринде өткөрүлгөн жылдык жыйынтык сыноолор, 1935-жылдын бу күнү соңуна чыкты. Ал убакта экзамен аталышы эски буржуазиялык заман калдыгы деп жээрилгендиктен, анын ордуна жылдык жыйынтык термине колдонулган. Мындан тышкаары, № 1-орто мектепте Кыргызстандын тарыхында биринчи жолу улан, кыздар 10-классты бүткөрүшкөн жана алардын даярдыгына Билим берүү наркому Т. Жолдошев толук канааттангандыгын билдирген.

Кыргыз ССР Жогорку Кеңеш Президиумунун 1939-жылдын 31-май күнкү жардыгына ылайык Каракол шаары кайрадан Пржевальск аталышын алды.

Буга чейин 1921-жылдын 15-февралында шаар эски тарыхый аталышына жараша Каракол деп өзгөртүлгөн болчу. Кыргыз Советтик Энциклопедиянын Башкы редакциясын уюштуруу чечими 1968-жылы чыгарылып, адегенде, ал Кыргыз ССР Илимдер Академиясына караштуу уюшулган. Энциклопедияга Кыргызстан жана кыргыз элинин тарыхы, маданияты, тили, адабияты жана искусствосуна тиешелүү маалыматтарды жазуу, жарыялоо милдети жүктөлгөн.

Алаарча капчыгайынын татаал участкасында автоматташтырылган радиометерологиялык станциянын курулушу 1974-жылдын бу күнү соңуна чыкты. Станция аба температурасы, атмосфералык басым жана жаан-чачын, шамал багыты, ылдамдыгы, күндүн тийиши туурасында эфирге кабар берип турган.

Айтылуу композтор Абдылас Малдыбаев 1906-жылдын 7-ноябрь күнү жарык дүйнөгө келген. Кыргыз профессионал мызыкасына негиз салуучулардын бири Кеминдин Карабулак кыштагында туулган. Абдылас Малдыбаевдин чыгармачылыгы 1922-жылы башталып, «Акинай», «Кызыл жоолукчан» аттуу адегендеги ырлары калк арасында кенир тарап, анын ысмы обончу катары таанылган. Абдылас Малдыбаев 300 чамалуу чыгарма жаратып, Токтогул атындагы сыйлыктын лауреаты, Ленин ордени, Октябрь революциясы, үч жолку Эмгек Кызыл туу, «Ардак белгиси» ордендери жана медалдары менен сыйланган. Абдылас Малдыбаевдин ысмы Кыргыз опера жана балет театрына, шаар көчөлөрүнө ыйгарылган.
XS
SM
MD
LG