АКШ президенти Дональд Трамп Орусиянын президенти Владимир Путинден Киевди жана башка украин шаарларын бир апта ичинде аткылабай турууга чакырганын билдирди. Анын сөзүнө караганда, Путин буга макул болду.
"Катуу сууктан улам мен президент Путинден Киевди жана башка украин шаарларын аткылабай туруусун өтүндүм. Бул жөн эле суук эмес, чектен ашкан төмөн температура. Алар мындай суукту эч качан башынан өткөргөн эмес. Мен жеке өзүм президент Путинден бир апта ичинде Киевге жана башка украин шаарларына чабуул жасабай туруусун сурандым. Ал буга макулдугун билдирди, сиздерге айтып коюшум керек, бул аябай жагымдуу болду", – деп маалымдады Трамп Ак үйдөгү Министрлер кабинетинин жыйынында.
Украинанын президенти Владимир Зеленский АКШ лидеринин билдирүүсүн кубаттады.
"Бул кыштын суук күндөрү Киевдин жана башка шаарлардын коопсуздугун Орусиянын соккуларынан убактылуу камсыз кылуу мүмкүнчүлүгү тууралуу президент Трамптын маанилүү билдирүүсү болду. Энергетика - бул жашоонун негизи, биз өмүрдү коргоого көмөктөшүп жаткан өнөктөштөрүбүздүн аракетин баалайбыз. Рахмат, президент Трамп! Бул маселени тараптар Эмираттарда талкуулашты. Макулдашуулар аткарылат деп үмүттөнөбүз. Деэскалациялык кадамдар согушту аяктоого карай чыныгы жылышка өбөлгө түзөт", — деп жазды Зеленский X социалдык тармагында.
Трамп ошондой эле орус-украин тынчтык сүйлөшүүлөрү "чоң жылышка жетишкендигин" кошумчалады. Бул тууралуу Трамптын атайын чабарманы Стив Уиткофф да билдирди. Анын айтымында, аймактык маселелерди талкуулоо да ийгиликтүү өттү.
"Украинанын коопсуздугу жана өнүгүшүнө кепилдик берүү келишими көп жагынан аяктады", - деди Уиткофф Ак үйдөгү жыйында. Ал ошондой эле АКШ, Украина жана Орусиянын сүйлөшүүлөрдү болжолдуу бир жумадан кийин уланарын да айтты.
Бейшембинин таңында орусиялык аскер блогерлери, андан кийин Жогорку Раданын депутаты Алексей Гончаренко өз булактарына шилтеме кылып, АКШ, Украина жана Орусиянын ортосунда беш күндүк "энергетикалык жарашуу" келишими, тараптар бири-биринин энгергетикалык инфратүзүмдөрүн бутага албоо макулдашылганын билдиришти. Мурдараак мындай макулдашуу тараптардын Абу-Дабидеги сүйлөшүүлөрүнүн бир темасы болушу мүмкүндүгү айтылган.
Financial Times басылмасынын журналисти Кристофер Миллер болсо Киевдеги булагына шилтеме кылып, украин бийлиги Трапмтын Путинден ок атууну убактылуу токтотуу тууралуу өтүнүчүн ал жалпы жарыялаганда гана билгенин жазды. Миллердин сөзүнө караганда, украин тарап Орусиядан эч кандай белги алган эмес жана "энергетикалык жарашуу" иш жүзүндө болоруна ишене албай турат.
Кыш башталгандан бери Орусия Украинанын энергетикалык булактарын бутага алып, Киев баштаган бир катар шаарлар электр энергиясыз, жылуулуксуз калышкан.
Орусиянын соккусунан Запорожьеде көп кабаттуу бир нече үй жабыркады, жаракат алгандар бар. Украина Куралдуу күчтөрү билдиргендей, 30-январга караган түнү Орусия Украинага "Искандер-М" тибиндеги баллистикалык ракета жана 111 учкучсуз учак менен сокку урду. Алардын 80и жок кылынды.
"Баллистикалык ракета жана 25 сокку уруучу дрон 15 жерге тийгени, атып түшүрүлгөн дрондордун калдыктары эки жерде кулаганы катталды", - деп айтылат билдирүүдө.
29-январь кечинде Орусиянын аскерлери Запорожьенин конуштарын аткылаган. Облустук администрация башчысы Иван Федоровдун айтымында, бул чабуулдан жети жер үй жабыркаган. Түн ортосуна жакын шаарга кайрадан сокку урулуп, дрон көп кабаттуу үйлөрдүн жанындагы жерге тийген. Жарылуунун толкуну беш көп кабаттуу үйдү жана эки жеке үйдү зыянга учураткан, терезелер сынып, балкондор талкаланган. Эки аял жаракат алган.
Днепропетровск облусунун аскердик администрация башчысы Александр Ганжанын маалыматына караганда, кечинде жана түн ичинде орус аскерлери Синельников районун аткылаган. Бир эркек киши жаракат алып, орточо оор абалда ооруканага жеткирилген. Чабуулдун кесепетинен инфраструктура объекттери жана жер үй жабыркаган. Никополь районунда көп батирлүү үй, ишканалар жана маданий мекеме зыян тарткан, Павлоградда бир автоунаа зыянга учураган.
Харьков облусунда Купянск районундагы Чоң Бурлук кыштагында колдонулбай турган административдик имаратка сокку урулган. Жарылуудан кийин имараттын чатыры 100 чарчы метр аянтта күйгөн. Жабыркагандар тууралуу маалымат жок.
Украинанын президенти Владимир Зеленский журналисттер менен сүйлөшүп жатып "Орусиянын лидери Владимир Путин менен жолуккусу келсе Москвага келсин" деген сөз боюнча суроого жооп берди.
"Украинская правда" басылмасы Зеленскийдин жообунан цитата келтирди:
"Шексиз, мен Путин менен Москвада жолугушум мүмкүн эмес. Бул Путин менен Киевде жолугуу мүмкүн эместей эле. Мен деле аны Киевге чакыра алам, келсин. Ачык эле чакырам, эгер келе алса, албетте", - деди Зеленский.
Украин президенти эгер Путин менен жолугушуу согушту токтото алса, ага даяр экенин бир нече жолу кайталаган.
Орусия президентинин жардамчысы Юрий Ушаков 29-январда Зеленский Путин менен жолуккусу келсе Москвага келсе болорун, ал жакта коопсуздугу кепилденерин айткан.
Украина менен Орусиянын тынчтык сүйлөшүүлөрүнө ортомчу болуп жаткан АКШ эки лидердин жолугушуусун Америка президентинин катышуусунда уюштуруу мүмкүнчүлүгү тууралуу билдиргени менен акыркы убактарда бул тууралуу сөз болгон эмес.
АКШ президенти Дональд Трамп 29-январда Путинди суук күндөрү Украинанын борбору Киевди жана башка шаарларын аткылабай турууга чакырганын билдирген. Зеленский анын билдирүүсүн кубаттаган.
30-январдын таңында украин Куралдуу күчтөрү түн ичинде орусиялык аскерлер Украинага 111 учкучсуз учак менен сокку урганын, жай тургундар жаракат алышканын билдирди.
Украинанын Харьков облусунда орус армиясынын жүргүнчү ташыган поездге дрон чабуулунан беш адам мерт кетти. Бул тууралуу 27-январда аймактын прокуратурасы маалымдап, дагы эки адам жаракат алганын билдирди.
"Учкучсуз учактардын экөө поезддин жанына, бирөө вагонго тийген. Өрт чыккан. Поездде 155 жүргүнчү болгон", - деп маалымдады мекеме.
Украин президенти Владимир Зеленский дрон тийген вагондо 18 жүргүнчү баратканын, жалпысынан поездде 200дөн ашуун адам болгонун соцтармактагы баракчасына жазды. Ал мерт кеткендердин жакындарына көңүл айтты.
Украинаны калыбына келтирүү, аймактарды өнүктүрүү вице-премьер-министри Алексей Кулеба соцтармакка жазгандай, баштапкы маалыматтарда "Барвенково – Львов – Чоп" каттамындагы поездге "Шахед" үлгүсүндөгү үч ракета менен чабуул жасалган. Учкучсуз учактар тепловоздун алдына жана жүргүнчү вагонго түшкөн.
Жүргүнчү поездине жасалган чабуулду Алексей Кулеба "Орусиянын эч кандай аскердик бутага эмес, жарандарга каршы түз террордук акты" деп атады.
Прокуратура бул факты боюнча "киши өлүмүнө алып келген аскердик кылмыш" катары сотко чейинки тергөө ишин ачканы кабарланды.
2022-жылдын 24-февралында Украинага басып киргенден бери Орусия жай тургундарды да бутага алып келе жатканын украин тарап дайым айтып, Москваны айыптап келет. Орусия мындай айыптоолорду такай четке кагат.