Каракол Кыргызстандагы чоңдугу боюнча Бишкек, Ош, Жалал-Абад шаарларынан кийинки төртүнчү шаар. Өлкө эгемендик алгандан бери таш-талканы чыккан шаардын жолдору акыркы эки жылда оңдолуп, 30 жылдан бери бош турган кинотеатры ишке киргени турат.
Каракол шаарында учурда болжол менен 65 миңден ашуун адам жашайт. Шаарга жайы-кышы каттаган туристтердин саны үзүлбөйт.
Каракол шаарындагы Ж. Абдрахманов көчөсү. Декабрь, 2022-жыл.
Мындан улам шаар бийлиги калааны өнүктүрүүнүн түрдүү жолдорун таап, көрктөндүрүү аракетинде.
Энелер аллеясы.
Каракол шаарынын мэриясынын билдиришинче, акыркы эки жылда шаардын 15 чакырымды түзгөн ички жолдору оңдолуп, 50 чакырымды түзгөн тротуар салынган.
68 жаштагы Самара апа шаардын жолу оңдолуп, калаа өзгөрө түшкөнүнө токтолду:
"Жолдорубуз бузулуп, тамтыгы кеткен эле. Азыр оңдолуп, кыйла кооз шаар болуп калды. Бирок эски үйлөр бузулуп, анын ордуна жаңысын салынып жатканы мени бир аз кейитет. Анткени Караколдогу эски үйлөр абдан кооз. Аларды сактап калыш керек. Албетте жаштар атайы топторду түзүп, тарыхый имараттарды сактап калууга аракет кылып жатат. Бирок бул жетишсиз да", - деди ал.
Оңдолгон тратуар. Токтогул көчөсү.
Каракол шаарынын ички жолдорун оңдоо үчүн жалпы эсепте 737 млн. 679 800 сом сарпталган. Бул каражат республикалык жана Ысык-Көл өнүктүрүү фондунун жана жергиликтүү бюджеттен каржыланган.
Жарнамаларга толгон көчө.
Каракол шаарынын ичиндеги жолдор жалпысынан 200дөй чакырымды түзөт.
Абсамат Масалиев атындагы көчө.
Караколдогу "Ысык-Көл" кинотеатры дээрлик 30 жылдан кийин кайрадан ишин жандантты. Имараты 1968-жылы курулган кинотеатр 1992-жылы иштебей калган. Маданий борбор 20-январдан баштап көрүүчүлөр үчүн эшигин ачат.
Ысык-Көл кинотеатры.
150 жылдан ашык тарыхы бар шаарда 19-кылымдын аягында, 20-кылымдын башында курулган үйлөрдү, имараттарды көрүүгө болот. Акыркы жылдары калаа өзгөрүп, жаңы имараттар курулууда.
Эски үйгө жанаша курулган жаңы имарат.
Каракол шаары 1869-жылы негизделген. 1889-жылы 23-мартта падыша Александр III буйругу менен орустун саякатчы-натуралисти Николай Пржевальскийдин аты ыйгарылган.
1922-жылы шаарга мурдагы аты Каракол кайтарылып, кийинчерээк кайра эле Пржевальский деп аталып калган. Кыргызстан өз алдынча мамлекет болгондон кийин кайра Каракол болгон. Учурда Каракол Ысык-Көл облусунун борбору болуп саналат.
Караколдун тарыхый имараттары
Караколдогу “Ыйык Троица” чиркөөсү.
Караколдогу ажайып, тарыхый имараттардын сап башында “Ыйык Троица” чиркөөсү жана мыксыз курулган Дунган мечити турат. Бирок шаарда тарыхый, өтө кооз жасалгалары менен курулган имараттар көп.
Касым Тыныстанов көчөсүндө жайгашкан имарат.
Мисалы Касым Тыныстанов көчөсүндө жайгашкан бул имарат 19-кылымдын аягында курулган. Бул үй соодагер, көпөс Бабкинге таандык. Анын сырты жыгачтан жасалган оймо-чиймелер менен кылдат кооздолгон.
ХХ кылымдын башында курулган үйдүн терезеси. Азыр бул үй батир катары ижарага берилет.
Караколдогу үйлөрдүн өзгөчөлүгү - оймо-чиймелер менен жасалган терезеси менен кире бериштеги жыгач тепкичтүү аянтчалары.
Педагогикалык коллеж.
Сары түскө сырдалган бул кооз имараттын курулганына 100 жылдан ашкан. Мында 1906-жылдары мажар чыгыш тануучусу Дёрдь Алмаши (1867-1933) жашаган. Ал "Манас" эпосунун изилдеген окумуштуу болгон. Азыр бул имаратта Б.Бийбосунов атындагы Каракол шаардык педагогикалык коллежи жайгашкан.
Каракол - тарыхый имараттарга бай шаар. Акыркы жылдары жарандык активисттер түзгөн коомдук уюмдар тарыхый имараттарды сактап калуу үчүн демилге көтөрүп, шаардагы бир канча имараттарды реконтрукциядан өткөргөн.
Караколдун мурдагы көрүнүшү кандай болгонун билгиңиз келсе төмөнкү фотобаян менен таанышыңыз.
Шаарлар: Каракол мурда жана азыр
мурун
азыр
1/8
Б.Бийбосунов атындагы Каракол шаардык педагогикалык колледжинин сырткы көрүнүшү. Бул имарат ХХ кылымдын башында курулган.
3/8
"Ысык-Көл" кинотеатрынын имараты 1968-жылы курулган. 1992-жылдан бери иштебей турган маданий борбор 2023-жылы январь айында кайра ишке кирди.
мурун
азыр
4/8
Азыркы Ысык-Көл облустук администрациясы же мурдагы коммунисттик партиянын облустук комитетинин имараты.
мурун
азыр
5/8
Пржевальск драма театры 1983-жылы ачылган. Азыр ал Касымалы Жантөшевдин ысымын алып жүрөт.
мурун
азыр
6/8
Каракол шаарынын борбордук көчөлөрүнүн бири.
мурун
азыр
7/8
Караколдогу “Ыйык Троица” чиркөөсү. 1895-жылы курулган.
мурун
азыр
8/8
Каракол шаары аскердик-административдик борбор катары 1869-жылы негизделген.
Артка
Алдыга
Акыркы жылдары бийлик Каракол шаарын өнүктүрүү максатында түрдүү долбоорлорду демилгелеп келет.
Караколдогу борбордук көчөлөрдүн бири. Бул көчөдө "Кумтөр" соода борбору, кичи базар, спорттук залдар бар.
2022-жылдын май айында Каракол шаарын өнүктүрүү программасынын алкагында 885 млн. сомдук 10 долбоор көрсөтүлгөн.
Каракол шаарын өнүктүрүүнүн үч багыттан турган программасында бюджетке киреше алып келүүчү долбоорлорго - муниципалдык базар, таштандыны кайра иштетүүчү заводдун курулушу өңдүү бир топ пландар киргизилген. Мындан сырткары шаардын инфраструктурасын оңдоо, социалдык объектилердин абалын жакшыртуу жана жаңылоо каралган.
Караколдун айтылуу ашлямфусу кантип даярдалат?
1/17Диля Сыдыкова 10 жылдан бери ашлямфу сатат. Ал төрт баласын базардан тапкан кирешеси менен багат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
2/17Диля Сыдыкова Караколдун ашлямфусунун өзгөчөлүгү - Караколдун суусунда деп эсептейт.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
3/17Сатуучулардын бири Элвира күнүнө жүз порция ашлямфу даярдап сатат экен. Жайында андан эки эсе көп саткан убагы болот.
"Таң эрте туруп эле ашлямфунун камырын бышырам, соусун болсо кечинде даярдап коёбуз. Ашлямфу жасаганды апамдан үйрөнгөм", - дейт Элвира.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
5/17Базарда ар бир сатуучунун өзүнүн кардарлары да бар экен.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
6/17Ашлямфу менен чогуу пирожки жесе, даамдуу болот.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
7/17Ашлямфу базарынын иштеп жатканына 30 жылдан ашкан.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
8/17Ашлямфу өзү муздак тамак. Бирок ашпозчулар кышында ысык ашлямфу да даярдашат. Ал үчүн муздак соуска ысык чай же суу кошулат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
9/17Сатуучулар ашлямфу сатуу кирешелүү бизнес экенин айтышат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
10/17Сатуучулардын арасында 25-30 жылдан бери ашлямфу жасап келаткандары бар.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
11/17Караколдо ашлямфунун бир порциясынын баасы 50 сом турат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
14/17Диля Сыдыкованын айтымында, крахмалды уюта билүү да чеберчиликти талап кылат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
15/17Кышында базарда соода солгун болуп, эрте эле жабылып калат.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
17/17Крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак көп жылдан бери Караколдун визиттик картасына айланган.
Ашлямфу - крахмал менен камырдан жасалган муздак жана ачуу тамак. Ал эчак эле Каракол шаарынын визиттик картасына айланган. Ашлямфунун эң даамдуусу "Ак-Тилек" базарында сатылат. Базарга ашлямфунун даамын татып көрүү үчүн келген туристтердин да, жергиликтүү элдин да аягы үзүлбөйт экен.
“Азаттыктын” Бишкектеги фотокабарчысы жана спорт журналисти. Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин журналистика факультетин аяктаган.
