"Азаттык" радиосунун Бишкек кеңсесинин мурдагы баш редактору. Кыргыз Мамлекеттикулуттук университетинин журналистика факультетин бүтүргөн.
Президент Курманбек Бакиев өзүнүн ден соолугуна байланышкан айың кептердин чыгышына оппозиция, коопсуздук комитетинин мурдагы кызматкерлери таасир этиши мүмкүн деп болжоодо. Мындай пикирин Бакиев эмгек өргүүсүнөн кайтып келери менен “Время Новостей” гезитине берген интервьюсунда билдирди. Оппозиция, тескерисинче, муну президенттин өзүнүн айланасындагылардан көрүүдө. Ошентип коомдук-саясий чөйрө президентке байланышкан айыңдын келип чыгуу себептерин табуу аракетинде.
Мындан алты жыл илгери ошол кезде камакка алынган депутат Азимбек Бекназаровдун боштондугун талап кылып жөө жүрүшкө чыккан аксылыктарга каршы милиция ок аткан. Бул Кыргызстан тарыхында Аксы окуясы --> http://rfe.azattyk.org/rubrics/human_rights/ky/2008/03/55D622B3-822E-4DA3-B2B4-57488335C2C3.asp деген ат менен калып, анын айланасындагы талаш-тартыш ушул күнгө чейин соңуна чыкпай келе жатат. Быйыл аксылыктар элдик сот өткөрүп, Аксы окуясынын тарыхын дагы бир окуя менен байытты.
24-мартты элдик ыңкылап күнү --> http://rfe.azattyk.org/rubrics/politics/ky/2008/03/6F8638A0-0284-4804-9C11-23689D4D2068.asp деп жарыялоо өтүп бараткан аптадагы негизги окуя болду. Майрам күндү тастыктаган мындай жобону Эмгек Кодексине киргизүү жөнүндөгү Юстиция министрлигинин сунушун «Ак Жол» партиясы көпчүлүктү түзгөн Жогорку Кеңеш 13-мартта көпчүлүк добуш менен колдоп берди. Бирок коомдук-саясий чөйрөнүн бир бөлүгү 2005-жылдын 24-мартындагы окуянын ыңкылап же төңкөрүш экенин аныктоо үчүн убакыт керектигин эскертүүдө.
“Азаттык” үналгысынын март ыңкылабынын үч жылдыгына арналган кезектеги түрмөгү Кыргызстандын президенттери Аскар Акаев --> http://rfe.azattyk.org/rubrics/politics/ky/2005/03/D957A309-3685-4981-A3FA-2CA69F5B7E84.asp менен Курманбек Бакиевдин --> http://rfe.azattyk.org/rubrics/politics/ky/2005/03/8518DA22-CEC9-4A9A-9CA3-7069244DD958.asp саясаттарындагы окшоштуктар жана айырмачылыктар тууралуу болду.
Жогорку Кеңештин депутаттар тобу «Саясий партиялар жөнүндөгү» мыйзамга өзгөртүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү боюнча сунуштар менен чыккан жатат. Анда парламенттик шайлоодо көпчүлүк добуш алган партияларга мамлекеттик колдоо көрсөтүү, саясий партияларды сапаттык жагынан жетилтүү жолдору каралган.
Өтүп бараткан аптада Бишкек гарнизондук аскер соту дагы бир мурдагы мамлекеттик жооптуу кызматкердин ишин кароого киришкен учур катары тарыхта кала турган болду. Башкача айтканда, сот 27-февралда Жалалабаддагы көчмө отурумунда Жогорку Кеңештин мурдагы депутаты, экс губернатор Султан Урманаевдин ишин териштирүүгө киришти. Ал эми жабырлануучулар бийликтен ишеними кайтканын жарыялашып, былтыр парламенттик комиссия атын атаган 42 мамлекеттик кызматкердин күнөөсүн аныктоо үчүн келаткан 17-мартта Аксыда --> http://rfe.azattyk.org/rubrics/human_rights/ky/2008/02/E1803892-F914-4F22-9A78-F76A87F4C922.asp элдик сот чакыруу тууралуу кайрылуу менен чыкты. “Апта окуясы” түрмөгүнүн кезектеги чыгарылышын Бурулкан Сарыгулова даярдады.
“Азаттык” үналгысынын тегерек үстөлүндө “Март ыңкылабы Кыргызстанга эмне алып келди? Анын оң жана терс жактары” деген темада талкуу болду. Ага марттагы толкундоолордо Жалалабаттагы ыңкылапчылардын алдыңкы сабында жүргөн саясатчы, азыр Жогорку Кеңештин депутаты, Социал-демократтар партиясынын мүчөсү Жусупжан Жээнбеков, ошол эле марттагы толкундоолор маалында ички иштер министри болгон, учурда “Акыйкат” партиясын жетектеп турган Кеңешбек Дүйшөбаев жана саясат таануучу, тарыхчы Табылды Акеров катышты.
«Акыйкат үчүн!» кыймылы негиздеген коомдук парламент өтүп бараткан аптада биринчи отурумуна чогулду. Ошол эле мезгилде юстиция министрлиги коомдук парламент мыйзамга каршы түзүлдү деп билдирди. “Азаттык” үналгысынын “Апта окуясы” түрмөгүнүн кезектеги чыгарылышы мына ушул окуяларга арналды. Түрмөктү Бурулкан Сарыгулова даярдады.
Энергетикалык компанияларды менчиктештирүү кыргыз өкмөтү быйыл чече турган башкы маселелердин бири болууда. Муну президент Курманбек Бакиев өкмөткө жана парламентке жыл башында табыштаган. Анын негизинде өкмөт жайга чейин менчиктештирүү жана концессияга берүү жараянын баштаганы турат. Бул кадам турмуш-тиричиликке баанын кескин өсүп кетишин, ага жараша социалдык чыңалууну жаратышы мүмкүн деп чочулагандар менчиктештирүүгө каршы болушууда.
«Кумтөр долбоорунун жаңы шарттары жөнүндөгү» макулдашууну ратификациялоого Жогорку Кеңештин Эл аралык мамилелер жана парламенттер аралык байланыш комитети макулдук берген жок жана ратификациялоо мөөнөтүн узартууну өкмөткө сунуш кылды. Буга чейин бул маселени эки комитет талкуулап, бирок бир пикирге келе алган эмес. Кыргыз өкмөтү менен «Центерра голд» ишканасынын ортосунда өткөн жылдын 30-августунда түзүлгөн макулдашууну ратификациялоо мөөнөтү 15-февралга белгиленген болчу. Маселенин создугушун айрым адистер Кыргызстандын кызыкчылыгына каршы турган күчтөрдүн аракети катары баалашууда.
Кыргызстандын акыйкатчысын шайлоо маселесин Жогорку Кеңеш 14-февралда караганы жатат. Буга байланыштуу бүгүн Конституциялык мыйзам, мамлекеттик түзүлүш, мыйзамдуулук комитети акыйкатчылык кызматка сунушталган беш талапкерди карап, парламентке сунуш кылды. Комитет ошондой эле талапкерлердин мамлекеттик жана расмий тилдерди билүү деңгээлин текшерүү максатында сынак жүргүзүү тууралуу акыйкатчы Турсунбай Бакир уулунун сунушун колдогон жок.
Нааразылык акцияларын өткөрүүнү иретке келтирүү жөнүндөгү Бишкек шаардык кеңешинин токтомун жокко чыгаруу тууралуу «Жарандык коом коррупцияга каршы» укук борборунун башчысы Төлөкан Исмаилованын арызын кароону райондор аралык сот 25-январга которду. Бүгүнкүгө белгиленген соттун болбой калышына жоопкер тараптын сотко келбей калышы себеп болду.
Эл аралык "Фридом хаус" уюму 2007-жылдагы иликтөөлөрүнүн негизинде Кыргызстанды жарым-жартылай эркиндикке ээ өлкөлөрдүн катарына кошту. Атүгүл айрым жагдайларда өлкө демократиялык багыттагы жеңиштерден артка чегингендигин белгиледи.
Экс-премьер министр Алмаз Атамбаев башында турган Социал-демократтар партиясынын өлкөнү өнүктүрүү боюнча өзгөчө программасы бар. Бул тууралуу бүгүн партиянын Жогорку Кеңештеги фракциясы билдирди. өзүн бийликке конструктивдик оппозиция деп жарыялаган фракция иш багыттарын белгилеп, өлкөдөгү саясий окуяларга баа берди.
Каржы полициясы бүгүн оппозициялык саясий ишмер Кубатбек Байболовдун жеке менчик «Оберон» фирмасынын каржылык ишмердигин текшерүүгө киришти. Ушул эле күнү оппозициялык партияларды жергиликтүү салык инспекциялары текшерип жаткандыгы маалымдалды. Оппозициялык лидерлер мындай көрүнүштөрдү саясий куугунтук катары баалап жатышат.
Өтүп бараткан аптада президент Курманбек Бакиев 2008-жылы аткарыла турган иштердин багыттарын белгиледи. Өлкө башчысы өлкөдөгү саясий оюндарды токтотуп, акыры экономиканы көтөрүүгө мезгил келип жеткенин, жетишкендиктерди айтып, кол алдындагылардын ишмердүүлүктөрү кандай болушу керектигин эскертти.
Өтүп бараткан аптада коомчулуктун көңүлүн Ош облусунда болгон жер титирөө бурду. Жыл жаңырган күнү удаа катталган жер силкинүүлөр бир топ турак-жайлардын урашын шарттап, кыш күрөөдө жергиликтүү тургундардын бир тобун бейпайга салды.
Өтүп бараткан 2007-жылы Кыргызстанда урунттуу кандай саясий окуялар болду? Ал мурдагы жылдардан эмнеси менен айырмаланды?
Жаңы түзүлгөн «Акыйкат үчүн» кыймылы бүгүн кезектеги отурумуна чогулуп, жакынкы аралыкта аткара турган иштердин багыттарын талкуулашты. Курамына бийликке сынчыл көз караштагы 8 партия, 11 уюм кирген кыймыл чукул арада республикалык конференция өткөрүүнү башкы максат кылууда.
Бишкек шаардык сотундагы «Мен ишенбейм!» акциясынын 16 катышуучусунун айланасындагы соттук териштирүүлөр качан аягына чыгаары бейдарек калууда. Үч күндөн бери өтүп жаткан соттук териштирүүлөрдүн бүгүнкү отурумунда сот алты арызды кийин кароону чечти. Муну Бишкек шаардык кеңештин нааразылык акцияларды иретке келтирүү токтомун жокко чыгаруу арыздарын райондор аралык сот карай электиги менен түшүндүрдү. Калгандарына да ушундай чечим чыгаары күтүлүүдө.
Дагы жүктөңүз
