14-мартта Кара деңизде америкалык дрондун жок кылынышына байланыштуу Орусиянын элчиси Анатолий Антонов АКШнын Мамлекеттик департаментине чакыртылды.
Дипломатиялык мекеменин өкүлү Нед Прайс Кошмо Штаттар бул маселе боюнча орус тарап менен байланышта экенин билдирди.
Кошмо Штаттар 14-мартта Кара деңизде эл аралык мейкиндикте иштеген MQ-9 Reaper чалгын дрону орусиялык кыргын салуучу учак менен кагышканын билдирген. АКШнын Коргоо министрлигинин визуалдык маалыматтарды таратуу кызматынын маалыматында, орусиялык Су-27 үлгүсүндөгү эки согуштук учак америкалык аппаратты курчоого алышкан. Бир учак эртең мененки саат жетиде дрондун канатына тийген, ошол себептүү америкалык күчтөр дронду атып түшүрүүгө туура келгенин Кошмо Штаттардын командачылыгы билдирди.
Докладда бул окуя кооптуу, профессионалдуулукка жатпаган жана компетенттүүлүктүн жоктугун көрсөткөнү белгиленген.
“MQ-9 аппараты эл аралык аба мейкиндигинде кадыресе операцияны аткарып жүргөн. Аны орус учактары курчоого алып, кагышуу болгону үчүн аппарат толугу менен кыйрады”, - деп айтылат АКШнын аба аскердик күчтөрүнүн Европадагы жана Африкадагы башчысы Жеймс Хеккер.
Орусиянын Коргоо министрлиги ошол күнү кечинде орус учактары АКШнын дронуна күч колдонбогонун жана кагышпаганын билдирди. Мекеме америкалык аппарат сигнал жөнөткөн транспондери өчкөң абалда “атайын аскердик операция” жүргүзүү максатында белгиленген аба мейкиндигин айрым чектерин бузганын билдирди.
НАТОнун Европадагы өкүлчүлүгүнүн башчысы Кристофер Каволи өнөктөштөрүнө Кара деңиздин үстүндөгү окуя тууралуу кабар бергенин, Reuters агенттиги жазды. АКШнын улуттук коопсуздук кеңешинин өкүлү Жон Кирби дрон эч кандай коркунуч жаратпаганын билдирди. Ал аппарат эл аралык аба мейкиндигинде болгонун белгилеп, бул боюнча Байден кабардар экенин кошумчалаган. Кирби орусиялык учактардын дрондорду курчоого алышы сейрек көрүнүш эмес экенин, бирок америкалык дрон Кара деңизге биринчи жолу кулаганын айтты.
“Биз аба мейкиндигинде бир жылдан бери тынымсыз учуп келебиз жана муну уланта беребиз”, - деди Кирби.
MQ-9 Reaper азыр АКШнын негизги чабуулчу дрону катары эсептелет. Ал саатына 400 чакырымдан узакка учат жана абада 24 саатка чейин жүрө алат.
Орусияда 1-апрелден тарта армияда келишимдик негизде кызмат өтөөгө чакыруу башталат. Жергиликтүү басылмалар келишимдик негизде кызмат өтөөгө чакырыла турган аскерлердин жалпы санын жарыялай баштады. Андагы маалыматтарга караганда Коргоо министрлигинин планы боюнча армияны 400 миң аскерге толуктоо зарыл.
Иштин негизги бөлүгү аскер комиссариаттарына жүктөлүп, пландын аткарылышына губернаторлор жооп берет. Коргоо министрлигинин планына ылайык, Челябинск жана Свердлов облустарында 10 миң, Пермь аймагында 9 миң адам кызмат өтөшү керек.
Ошондой эле шейшембиде Воронеж облусунун тургундарына кайрадан аскер комиссариаттарынан чакыруу кагаздары таратыла баштаганы кабарланды. Мындай көрүнүш былтыр сентябрда президент Путин жарыялаган "жарым-жартылай мобилизациядан" кийин болгон. Облус бийликтери бул "аскердик каттоодо тургундар тууралуу маалыматтарын жаңыртуу үчүн жасалып жатат" деп ырастоодо.
"Вёрстка" басылмасы аскер комиссариаттары орус армиясынын жоготууларынын ордун толтурууга аракет кылып жатканын, алардын катарына зоотолгон машинанын айдоочулары, артиллеристтер кирерин жазды. Орусия президентинин басма сөз катчысы Дмитрий Песков мобилизациянын экинчи толкуну боюнча пландарды четке какты.
"Кремлде бул тууралуу талкуу болгон жок", - деди Песков.
- Январда британиялык The Times гезити Батыштын чалгын кызматтарындагы булактарына таянып, Орусияда мобилизациянын экинчи айлампасы жарыяланышы мүмкүндүгүн, анын алкагында жарым миллионго чейин адам армияга чакырылышы ыктымалдыгын жазган. Кремль муну четке кагып келет.
- Расмий маалыматтарга караганда, өткөн жылдын сентябрынан бери “жарым-жартылай мобилизациянын” алкагында запастагы 330 миңден ашуун орусиялык аскер кызматына чакырылган. Октябрдын аягында Орусиянын коргоо министри Сергей Шойгу мобилизация аяктаганы тууралуу маалымат берген. Андан кийин Путин да долбоор аяктаганын жарыялап, бирок тиешелүү жарлыкка кол койгон эмес. Муну менен Орусияда расмий мобилизация ишин улантууда.
- Январь айында Орусиянын коргоо министри Сергей Шойгу үч жыл ичинде орусиялык аскерлердин санын бир жарым миллион кишиге жеткирүү максатын билдирген. Алардын дээрлик жарымы келишимдик негизде кызмат өтөгөн аскерлер болушу ыктымал деген божомол бар. Мамлекеттик думага армияга чакыруу жашын жогорулатууну караган мыйзам долбоору киргизилди. Ушу тапта Орусияда 18-27 жаштагылар куралдуу күчтөрдө кызмат өтөөгө милдеттүү. Мыйзам кабыл алынса, 2026-жылдан тарта уландар 21 жаштан тартып аскерге алынат, эмки жылдан баштап кызмат өтөөгө жаш курагы 30га чейинкилер чакырылат.
Орусиялык Су-27 Кара деңиздин үстүнөн америкалык дрон менен кагышты
Бул тууралуу France-Presse агенттиги АКШ армиясынын европалык башкармалыгына шилтеме берүү менен билдирди.
"Биздин учуучу аппарат MQ-9 эл аралык мейкиндикте кадыресе операцияларды жүргүзүп жаткан. Ошол маалда орусиялык учак сүзүп, кулап түштү", - деди америкалык Аскер-аба күчтөрүнүн Европадагы жана Африкадагы жетекчиси Жеймс Хекер. Ал орусиялык аскерлердин жүрүм-турумун "коопсуз эмес" жана "профессионалдуулукка жатпайт" деп атап, бул алардын өзүнө коркунуч туудурганын кошумчалады. Хекер АКШ бул аймакта өз операцияларын уланта бере турганын билдирди.
Аскер аналитикасына адистешкен dvidshub.net сайты кагылышуу MQ-9түн учушуна орусиялык эки согуштук учактын жолтоо кылуу аракетинен улам болгонун жазды.
MQ-9 Reaper учкучсуз учагын америкалык жана британиялык аскерлер 2001-жылдан бери колдонуп келет. Орусиянын Украинага кол салуусунан кийин бул аппарат сокку урууга жөндөмдүү болсо да Кара деңиз үстүндө чалгындоо иштерин гана жүргүзүп келген.
