Евробиримдик Украинага дагы 3,3 млрд евро бөлдү
Евробиримдик Украинага Ukraine Support Loan программасынын алкагында кезектеги 3,3 миллиард евро өлчөмүндөгү траншты которду. Бул тууралуу 18-сентябрда Украинанын премьер-министри Сергей Корецкий билдирди.
Анын айтымында, каражат биринчи кезекте өлкөнүн коргонуу муктаждыктарына, анын ичинде ракеталарды жана дрондорду сатып алууга жумшалат.
Буга чейин, 11-сентябрда, Еврокомиссия Украина үчүн дагы 6,1 миллиард евро бөлүүнү жактырган. Бул каражат абадан жана ракетадан коргонуу системаларын, айрыкча Patriot комплекстери үчүн PAC-3 тосуп алуучу ракеталарын, ошондой эле ок-дарыларды, дрондорду жана радиоэлектрондук күрөш каражаттарын сатып алууга багытталат.
Коргоо маселелери боюнча еврокомиссар Андрюс Кубилюстун айтымында, Киев кыш келгенге чейин Patriot комплекстери үчүн мүмкүн болушунча көп ракета алууга үмүттөнүүдө. Талкууланып жаткан варианттардын бири боюнча өнөктөш өлкөлөр Украинага өз кампаларындагы ракеталарды өткөрүп берип, кийин алардын орду жаңылары менен толукталат.
Евробиримдиктин 2026-жылга карата Ukraine Support Loan программасы аркылуу бекиткен коргонуу жардамынын жалпы көлөмү 28,3 миллиард еврого жетти. Бул каражатка кайсы жабдуулар сатылып алынары, жеткирүүчүлөрү жана мөөнөттөрү алдын ала аныкталганы айтылды.
Украина акыркы айларда Patriot системалары үчүн ракеталардын тартыштыгын баштан кечирип жатканын билдирүүдө. Украин президенти Владимир Зеленский август айында өлкөнүн карамагындагы тосуп алуучу ракеталардын саны 2025-жылдагы деңгээлге салыштырмалуу 2,5 эсе азайганын айткан. Ошол эле учурда, анын сөзүнө караганда, Орусия баллистикалык ракеталарды мурдагыдан кыйла көп өндүрүп, чабуулдарды күчөтүп жатат.
Европалык маалымат булактары Орусиянын президенти Владимир Путин кыш мезгилинде Украинага соккуларды күчөтүшү мүмкүн экенин жазышкан. Ушундан улам Киев менен анын өнөктөштөрү өлкөнүн абадан коргонуу мүмкүнчүлүктөрүн жакшыртууга өзгөчө көңүл буруп жатышат.
Орусиянын түнкү чабуулунан Украинада эки адам каза болуп, ондогон объект жабыркады
18-сентябрга караган түнү Орусия Украинага 93 учкучсуз учак менен чабуул жасады. Украинанын Куралдуу күчтөрүнүн Аскер-аба күчтөрү алардын 69у атып түшүрүлгөнүн билдирди. Ошол эле учурда 13 дрон көздөгөн бутасына жетип, дагы үчөөнүн сыныктары үч башка жерге кулаган.
Житомир облусунда эки адам каза болуп, дагы экөө жаракат алды. Украинанын Өзгөчө кырдаалдар боюнча мамлекеттик кызматынын маалыматына караганда, Коростень районунда кампа жана өндүрүш имараттарында өрт чыккан.
Киев облусунда беш киши, анын ичинде үч бала жабыркады. Облустук аскердик администрациянын башчысы Тимур Ткаченко билдиргендей, алар Фастов районундагы эртең мененки чабуулдан жаракат алышкан. Натыйжада бир катар жеке турак үйлөр кыйраган.
Запорожье облусунда соода комплекси талкаланып, бир адам жараат алды. Куткаруучулар 10 миң чарчы метрден ашуун аянттагы өрттү өчүрүштү. Өзгөчө кырдаалдар кызматы кайталап сокку урулушу мүмкүн деген коркунучтан улам өрт өчүрүүчүлөр маал-маалы менен баш калкалоочу жайларга кирүүгө аргасыз болгонун билдирди.
Орусиянын аскерлери Одесса облусунун инфраструктуралык объектилерин да массалык түрдө бутага алышты. Облустук аскердик администрациянын башчысы Олег Кипердин маалыматына ылайык, үч адам жабыркаган. Чабуулдан бир жеке үй талкаланып, кеминде беш турак жай, ишкана, резервуарлар, кампалар, лицейдин имараты, күнөсканалар жана бир нече автоунаа зыян тарткан.
Ал эми Орусиянын Коргоо министрлиги Одесса облусундагы «Новая почта» компаниясынын логистикалык борборуна жана Черноморск портундагы жүк ташуучу кемеге сокку урулганын билдирди. Мекеменин маалыматына караганда, кеме аскердик багыттагы жүктөрдү ташып бара жаткан.
15-сентябрга караган түнү атып түшүрүлгөн учкучсуз аппарат Орусияга таандык болгонун Литванын президенти Гитанас Науседа билдирди. Анын айтымында, "Гербера" үлгүсүндөгү дрондун чоо-жайын, деталдарын адистер иликтеп жатышат.
Науседа муну Литвага каршы атайы аракет деп эсептебейт.
"Болжол менен Украинага багытталган орус дрону украиналык радиоэлектрондук каражаттарынын таасиринен багытынан адашып, Литванын аймагына кирип кеткен. Андан соң ал атып түшүрүлгөн", - деди ал.
Литванын аба мейкиндигине кирген дронду 15-сентябрга караган түнү саат болжол менен 00:20да Шяуляй авиабазасынан көтөрүлгөн НАТОнун (Италиянын) истребителдери жок кылган. Дрон кулаган жер курчоого алынды. Аймакта аскер кызматкерлери жана полиция иштеп жатат. Учкучсуз аппарат өлкөнүн борбордук бөлүгүндөгү Каунас суу сактагычынын жанындагы айылдын аймагына кулаган.
Кийинчерээк Литванын коргоо министри Робертас Каунас дрон Беларус тараптан учуп келгенин жана анын ичинде жардыргыч зат табылганын билдирди.
Еврокомиссиянын төрайымы Урсула фон дер Ляйен Литвада атып түшүрүлгөн дронду "Орусиянын Европага каршы агрессиясы менен чагымчыл аракеттеринин бир бөлүгү" деп атады. Ал ошондой эле Евробиримдик Москвага басымды күчөтөрүн белгиледи.
Польшада 14-сентябрда Балтика деңизинен, Русиново курорттук кыштагынын жээгинен табылган орусиялык дрон да жардыргыч зат менен жабдылганы аныкталды. RMF24 басылмасы Познан округдук прокуратурасынын аскер иштери боюнча прокурорунун орун басары Бартош Оконевскийге шилтеме берип, "Гербера-2" үлгүсүндөгү дрондун жардыргычы бар экени табылганын жазды.
Буга чейин Польшанын коргоо министри Владислав Косиняк-Камыш Русиновонун жанынан табылган аппаратты алдын ала кароо анын Орусияга тиешелүү экенин көрсөткөнүн билдирген. Дронду суудан поляк аскерлери чыгарышкан. Прокуратура анын Польша жээгине кантип келип калганын иликтөөнү улантууда.
Onet басылмасы белгилегендей, дрон табылган жерге чукул Польшанын Аскердик-аба күчтөрүнүн борбордук полигону жайгашкан.
АКШ Конгрессинин Өкүлдөр палатасы быйыл июлда каза болгон республикачы сенатор Линдси Грэмдин Орусияга каршы кеңири санкцияларды камтыган мыйзам долбоорун жактырды. Документти 262 конгрессмен колдоп, 159 депутат каршы добуш берди.
Август айында мыйзам долбоорун Сенат да кабыл алган. Анда 86 сенатор колдоп, 11и каршы чыккан. Өкүлдөр палатасы да ошол эле редакциядагы документти жактырды. Эми ага АКШ президенти Дональд Трамп кол коюшу мүмкүн. Документтин акыркы вариантын даярдоого анын администрациясы да катышкан.
Мыйзам долбооруна ылайык, Ак үй Орусиянын жогорку жетекчилигине, орусиялык олигархтарга жана алардын үй-бүлө мүчөлөрүнө, банк жана энергетика тармагындагы компанияларга, ошондой эле Орусиянын "көмүскө флотуна" кирген кемелерге санкция киргизе алат. Бирок буга чейин Орусиядагы таасирдүү адамдардын жана уюмдардын көбү АКШнын санкцияларына кабылган.
Документтеги негизги жоболордун бири АКШ президентине орус мунайы менен газын эң көп сатып алган беш өлкөнүн товарларына 100% чейин бажы төлөмүн киргизүүгө укук берет. Мыйзамда ал кайсы өлкөлөр экени көрсөтүлгөн эмес. Орусиянын энергетика ресурстарынын эң ири сатып алуучуларынын катарында Кытай менен Индия бар экени белгилүү. Ошол эле учурда президентке мындай чараларды кийинкиге жылдыруу же айрым учурларда өзгөчө шарттарды берүү боюнча кеңири ыйгарым укуктар берилген.
Документте Орусиянын мамлекеттик кызматкерлерине, каржы мекемелерине, энергетика тармагына жана "көмүскө флотуна" каршы чектөөлөр каралган. Бирок анда конкреттүү адамдардын же компаниялардын аттары жазылган эмес.
Мыйзам долбоору ошондой эле АКШ президентине орус мунайы менен газын ири көлөмдө сатып алган өлкөлөргө, ошондой эле Москвага санкцияларды айланып өтүүгө көмөктөшкөн мамлекеттерге карата 100% чейин бажы төлөмдөрүн киргизүү укугун берет.
Мындан тышкары, документ Иранга карата АКШнын буга чейин колдонулуп келген санкцияларынын мөөнөтүн узартууну да карайт.
Өкүлдөр палатасындагы добуш берүүдөн кийин Индиянын Тышкы иштер министрлиги Нью-Дели өзүнүн соода-экономикалык кызыкчылыктарын коргоо үчүн зарыл чараларды көрүүгө даяр экенин билдирди.
Трамптын талабы менен мыйзам долбооруна Иранга байланыштуу жоболор да киргизилген. Анын ичинде АКШ буга чейин киргизген санкциялардын мөөнөтүн узартуу чаралары каралган.
Документте мыйзам долбоору "Владимир Путинди Орусиянын Украинага каршы согушун каржылоо кирешесинен ажыратууну көздөй турганы" жазылган.
Линдси Грэм сунуштаган мыйзам долбоору узак убакыттан бери Конгрессте каралып келген. Акыркы добуш берүүнүн алдында Өкүлдөр палатасы документ боюнча процедуралык добуш берүү өткөргөн. Анда мыйзам долбоорун 214 депутат колдоп, 211и каршы чыккан. Көпчүлүк демократтар Орусияга басымды күчөтүүнү колдогону менен, президентке бажы төлөмдөрүн киргизүү боюнча өтө кеңири укуктар берилип жатканын сынга алышкан.