Ирандын тышкы иштер министри Аббас Аракчи менен АКШ президентинин атайын өкүлү Стив Уиткоффтун телефондон сүйлөшүүсү бурулуш учур болуп, Дональд Трамптын ирандык энергетикага соккуларды токтотуп, сүйлөшүүлөрдү баштоо чечимине алып келди. Бул тууралуу израилдик Ynet басылмасы жазып чыкты.
Маалыматка караганда, Израилге байланыш тууралуу алдын ала маалымат берилген эмес.
Аталган басылма Вашингтон менен Тегерандын ортосунда жашыруун байланыш түзүү аракети ортомчулар аркылуу согуштун төртүнчү күнүнөн тартып көрүлгөнүн, бирок андан майнап чыкпай келгенин кошумчалады.
Израилдин 17-мартта Американын макулдугу менен ишке ашкан жана Иран тараптан сүйлөшүүдө маанилүү роль ойногон улуттук коопсуздук кеңешинин катчысы Али Ларижанини жок кылган операциясы абалды татаалдаштырып жиберген.
24-мартта Ларижанинин ордун 72 жаштагы Мухаммад Багер Зулкадр ээлегени маалым болду. Ал Ирандын Ислам революциясынын сакчылар корпусунда иштеп, анын кол башчысынын орун басары болгон.
Басылма жазгандай, тараптардын сүйлөшүүсү акыркы апталарда гана активдешип, 22-мартта Аракчи менен Уиткофф жолугушкан. Анда Аббас Аракчи Ирандын жаңы жогорку лидери Можтаба Хаменеи сүйлөшүүлөрдү жактап, Тегерандын талаптары аткарылса, согушту токтотууга даяр экенин билдирген.
Иран жогору байытылган уранды Орусияга толук көлөмдө болбосо да чыгаруу маселесин талкуулоого даяр экенин айтып, ракеталык программа тууралуу талкуулардан баш тарткан. Уиткофф АКШ Иранда ракеталык программа толук жок болушу керек деген бекем позицияда экенин белгилеген.
Ynet басылмасы жазгандай, бул сүйлөшүү коомдук жайда Трамптын кеңешчиси жана күйөө баласы Жаред Кушнердин катышуусунда өткөн.
23-мартта Трамп акыркы эки күн ичинде Тегеран менен «абдан жакшы жана жемиштүү» сүйлөшүүлөр өткөнүн айтып, Ирандын энергетикалык инфраструктурасына каршы соккуларды беш күнгө токтотуп турууну тапшырганын билдирген.
28-февралда Израил менен АКШ Иранга каршы биргелешкен соккуларды баштагандан бери болжол менен 1300 адам мерт болгону кабарланган. Алардын арасында Ирандын жогорку лидери Али Хаменеи да бар. Натыйжада аймакта кырдаал курчуган.
Иран жооп катары Израилге, Иорданияга, Иракка жана АКШнын Перс булуңундагы аскер объектилери жайгашкан өлкөлөргө дрон жана ракета менен сокку уруп келет.
Израил Ливанда Иран колдогон "Хезболла" террордук тобуна байланышы бар объектилерге сокку уруп жатат.
Иран ушул тушта дүйнөлүк мунайдын маанилүү бөлүгү өткөн Ормуз кысыгын дээрлик бөгөттөп турат. Мындан улам мунайдын дүйнөлүк баасы кымбаттады. Ушул тушта Перс булуңунда бир топ соода кемеси токтоп турат.
Шерине