Амирбек Азам уулу

Март 13, 2007

ИРАН АКШнын САЯСАТЫНАН ШЕКТЕНЕТ

10-мартта Багдадда өткөн коопсуздук конференциясын Иран өкмөтү Иракта тынчтык орнотуу багытында жасалган жигердүү “биринчи кадам” деп атады. Бирок, Ирандын жетекчилиги Кошмо Штаттардын Ирактагы саясатына ишенбөөчүлүк менен мамиле кылышууда. Калкынын көбү шииттер болгон Ирактагы кырдаалды жөндөөдө Иран АКШ жана Сирия сыяктуу негизги оюнчулардын бири саналат.

Март 13, 2007

ВИЦЕ-ПРЕЗИДЕНТ ЧЕЙНИ ИРАКТАГЫ СОГУШТУ УЛАНТУУ ЗАРЫЛДЫГЫН КАНТИП ТҮШҮНДҮРДҮ?

12-мартта вице-президент Дик Чейни Конгресстин Ирактагы согушту чектөө аракетине байланыштуу Ак Үй администрациясынын аргументин билдирди. Конгресстин демократтар контролдогон эки палатасы: Сенат жана Өкүлдөр жыйыны Ирактагы аскерлерди каржылоону чектөөнү же аларды чыгарып кетүүнүн мөөнөтүн тактоону талап кылууда. Чейнинин айтымында, азыр аскерлерди уруш талаасынан чыгарып кетчү эмес, душманды талкалоочу мезгил.

Март 05, 2007

КЫТАЙДЫН АСКЕРИЙ ЧЫГЫМДАРЫ ВАШИНГТОНДУН ТЫНЧЫН АЛУУДА

Кытайдын аскерий чыгымдарды көбөйтүүсү Вашингтондун тынчын алууда. Кошмо Штаттардын Мамлекеттик катчысынын орун басары Жон Негропонте өз ара түшүнбөөчүлүктөрдөн качуу үчүн Кытай өкмөтүн коргонуу тармагына бөлүнгөн чыгымдар кандай максаттарга сарпталып жатканын жашырбай ачык-айкын көрсөтүүгө чакырды. Негропонте мындай үндөөнү Бээжиндеги сапары учурунда жасады.

Февраль 06, 2007

КАЗАК БАНКИРЛЕРИ ЛОНДОНДУН БИРЖАСЫНДА ШЕРИНЕ ӨТКӨРҮШТҮ

Казакстандын банктары кирешелүүлүгү жана тейлөөсүнүн сапаты жагынан Борбор Азияда эң мыктылардан саналат. 31-январда Лондондун фондулук биржасында банк аналитиктери жана башка адистердин катышуусу менен өткөн шеринеде да Казакстандын банктарынын ишмердүүлүгүнө өтө жогору баа берилди. Шерине дүйнөнүн ишкерлер чөйрөсүндөгү абройлуу "Financial Times" гезити менен "The Banker" журналы тарабынан уюштурулуп, анын чыгымын казак банкирлери көтөрүштү.

Февраль 05, 2007

ООГАНСТАНДАГЫ НАТО АСКЕРЛЕРИН ЭМИ АКШ ГЕНЕРАЛЫ ЖЕТЕКТЕЙТ

4-февралда Ооганстандагы НАТО башындагы күчтөрдүн командачылыгы Британиядан Кошмо Штаттарына өттү. ISAFтин жаңы командачысы АКШлык генерал Дэн МакНейл коалициялык күчтөргө тогуз ай командачылык кылат. Ооганстанда абал оор. 1-февралда талибдер түштүктөгү Гелманд провинциясынын Муса Кала кыштагын басып алышкан. Кыш чыгар менен талибдердин чабуулу башталары күтүлүүдө. Талибдер 2 миң жанкечти чет элдик аскерлердин канын төгүүгө даяр экенин өткөн айда эскерткен.

Январь 29, 2007

ДОХА ЧЫРЫ ДАВОСТО ДА ЖАҢЫРДЫ

Швейцариянын Давос курортунда Дүйнөлүк экономикалык форум аяктады. Талдоочулар отуздан ашуун өлкөнүн соода министрлеринин дүйнөлүк эркин соода боюнча сүйлөшүүнү жандандыралы деп макулдашуусун оң жылыш катары белгилешүүдө. “Доха айлампасы” деп аталган бул сүйлөшүү беш жыл мурда Катардын Доха шаарында башталган. Бирок, өнөр жайы өнүккөн жана өнүгүп бараткан өлкөлөр ортосундагы айыл чарба азыктарынын соодасы жана тарифтерди кыскартуу боюнча талаштан улам жарым жыл илгери токтоп калган.

Январь 26, 2007

ООГАНСТАН АКШДАН ДАГЫ 10,6 МИЛЛИАРД ДОЛЛАР ЖАРДАМ АЛАТ

Ооганстан жакынкы жылдары Кошмо Штаттардан 11 миллиард долларга жакын жардам алат. Бул каражат Ооганстанды кайра курууга жана өлкөдөгү коопсуздукту камсыздоого сарпталат. Ошондой эле тоо аткычтар дивизиясынын 3 200 аскери кеминде дагы төрт айга калтырылды. Буштун администрациясы мындай кадамга НАТОнун күчтөрү менен талип аскерлеринин өткөн жылкы кырчылдашкан айкаштарынан кийин барды. Аскерлерди калтырууну кандай мааниси бар? Ооганстан үчүн саясый-экономикалык жардам маанилүүбү же НАТО башындагы эларалык күчтөрдүн санын көбөйтүүбү?

Январь 26, 2007

СЕНАТТЫН ТЫШКЫ ИШТЕР КОМИТЕТИ ИРАККА АСКЕР ЖӨНӨТҮҮГӨ КАРШЫ

Сенаттын Тышкы иштер комитетинде шаршемби күнү өткөн угууда президент Буштун Иракка дагы 21,5 миң аскер жөнөтүү планы жөнүндө да кеп болду. Жорж Буш 23-январда Конгрессте жасаган кайрылуусунда Иракка жаңы аскер жөнөтүүдөн кайтпасын билдирген. Айрфым сенаторлор Иракка кошмча аскер аскер жиберүүгө каршы резолюцияны талкуулоо учурунда Иракка кошумча аскер жөнөтүү “улуттун кызыкчылыгына ылайыксыз” экенин айтышты.

Январь 16, 2007

АКШ ӨКМӨТҮ ИЗРАИЛ-ПАЛЕСТИН ЧАТАГЫН КАНТИП ЖӨНДӨЙТ?

Ырасмий Вашингтон Жакынкы Чыгыштагы тынчтык жараянын тездетүүнүн жолун табууну өзүнүн парзы деп санайт. Мындай билдирүүнү АКШнын Мамкатчысы Кондолиза Райс айым 11-январда Рамалла шаарында Палестин лидери президенти Махмуд Аббас менен болгон кездешүүдө жасады. Бирок, палестиндердин ХАМАС кыймылы АКШнын ниетине көп ишене бербейт. Жакынкы Чыгышта бир жумалык сапарда жүргөн Райс айым бүгүн Израилдин өкмөт башчысы Эхуд Олмерт менен кездешет.

Январь 08, 2007

БРИТАНИЯ САДДАМДЫ ДАРГА АСУУДА «ӨКҮНҮЧТҮҮ КАТАЧЫЛЫККА» ЖОЛ БЕРИЛГЕН ДЕП САНАЙТ

Британиянын финансы министри Гордон Браун Саддам Хусейнди дарга асуу алдында кемсинтүүнү “өкүнүчтүү окуя” деп атады. Премьер-министр Тони Блэр Саддамды жазага тартуу кезиндеги шылдыңдоого байланыштуу ооз ачпай турган. Браун быйыл Блэрдин ордуна премьер-министр болот деп боолгонууда. Иракта болсо кырдаал курч, суннилердин нааразылык акциялары уланууда. Ал эми Ирактын улуттук коопсуздук боюнча кеңешчиси Муваффак Рубайи өлкөнү жаатташтырган сунни жана шиит согушчандарын талкалоо башталганын жарыя кылды.

Декабрь 29, 2006

АЖЫ ЗЫЯРАТЧЫЛАРЫ АРАФАТ ТООСУН КӨЗДӨЙ САПАР АЛЫШУУДА

Ушу тушта Сауд Арапыстанында эки миллион ашуун мусулман ажылык парзын аткарып жүрүшөт. Мина өрөөнүндө жылда кайталанчу капылет окуялардын алдын алуу үчүн падышалык бийлик кошумча курулуш иштерин жүргүзүп, 30 миңден ашуун полиция кызматкерин жайгаштырган. Саудиянын ички иштер министри ажы маалында зыяратчылардын коопсуздугуна коркунуч жаратчу ар кандай аракеттерге каршы катаал чара колдонула турганын алдын ала эскертти.

Декабрь 28, 2006

СОМАЛИДЕ КЫРДААЛ ООР

Сомалиде кырдаал оор бойдон калууда. Шаршемби күнү эфиопиялык жана сомалилик аскерлердин кошуну исламчы күчтөрдү сүрүп, өлкө борбору Могадишого 30 чакырым жакындап барды. Африка биримдиги Эфиопияны өз аскерлерин Сомалиден токтоосуз чыгарып кетүүгө чакырды. БУУнун Коопсуздук кеңеши Сомали боюнча бир бүтүмгө келе элек.

Декабрь 27, 2006

РОССИЯНЫН ЭНЕРГЕТИКАЛЫК КЫСЫМЫНА БАТЫШ ТУРУШТУК БЕРЕБИ?

Өтүп бараткан жылы Евробримдик менен НАТОнун жыйындарында отун энергия коопсуздугу өтө көп талкууланган темалардан болду. Себеби, 2006-жылдын январында Россия капылеттен Украина менен Молдовага газды берүүнү токтоткондо, Батыш Европанын айрым шаарында газдын басымы азайып, элдин үрөйү учкан эле. Анткен менен, “Вашингтон Пост” гезитинин ырасташынча, Евробримдик жалпы энергетикалык саясатты иштеп чыга алган жок.

Ноябрь 29, 2006

ПРОФЕССОР ТЕЛЕГИНА: ОТУН ЭНЕРГИЯ КООПСУЗДУГУ ДЕГЕН ЭМНЕ?

Россия мол энергия булактарын пайдаланып, Батыш өлкөлөрүнө өз эркин таңуулаганы жатат деген пикирлер соңку мезгилде көп айтылчу болду. Андай кеп канчалык негиздүү? ГЭСтерди жан башка маанилүү стратегиялык обьектилерди концессияга же чет элдик башкарууга берүү канчалык опурталдуу? Бул суроолор боюнча Москвадагы Энергия жана саясат институнун башчычы, профессор Елена Телегина ой бөлүшөт. Илимпоз Россиянын отун энергия министринин мурдакы орун басары. Азыр “Роснефть” компаниясынын директорлор кеңешинин жана Россиянын мунай экспорттоочулар кеңешинин мүчөсү.

Ноябрь 13, 2006

ТҮШТҮК ОСЕТИЯ ЭГЕМЕНДИКТИ КӨЗДӨЙ БИР КАДАМ ШИЛТЕДИ

Грузиянын бийлигин тааныгысы келбеген Түштүк Осетияда жекшемби күнү жалпы элдик шайлоо өттү. Жергиликтүү бийлик- калк чөлкөмдүн эгемендиги үчүн добуш берип, 1992-жылкы референдумда кабыл алынган багытты колдойт деген ишенимде. Батыш референдумга каршы экенин билдирген. Бирок, Түштүк осетиялык жикчилер саясый өнөктүктү эларалык коомчулуктун таануусуна жетишүүдөгү жана Россияга биригүүдөгү алгачкы кадам деп эсептейт. Бул күнү аймактын грузин калктуу кыштактарында альтернативдүү шайлоо болду.

Октябрь 06, 2006

АЗЕРБАЙЖАН: КАЛЕМПИР ТИЛДҮҮ САТИРИК ЖУРНАЛИСТ ҮЧ ЖЫЛГА КЕСИЛДИ

4-октябрда Азербайжан журналисти Сакит Захидов маң затын мыйзамсыз сактаган жана пайдаланган деген айып менен үч жылга эркинен ажыратылды. Айыпкердин адвокаты жана Чек арасыз журналисттер уюму Захидов өкмөттү сындаган макалалары үчүн кесилгенин айтышып, соттун өкүмүн сындашты. Эларалык журналисттер жана укук коргоочу уюмдардын бул окуя Азербайжанда маалымат каражаттарын кысмакка алуу адатка айланып баратканын ырастайт деп билдиришти.

Октябрь 04, 2006

МИРЕК ТОПАЛЕНЕК ЧЕХИЯНЫН ТАРЫХЫНДА ЭҢ АЗ ПРЕМЬЕРЛИК КЫЛДЫ

Чехия парламентинин ылдыйкы палатасында 3-октябрда өткөн добуш берүүдө премьер-министр Мирек Топаленек башындагы азчыл өкмөткө ишеним көрсөтүлгөн жок. Граждан-демократтык партиянын төрагасы Топаленектин өкмөтү чукул арада кызматтан кетээри күтүлүүдө. Президент Васлав Клаус жаңы премьер-министрди октябрдын аяккы жумасында Сенатка жана муниципалдык кеңештерге шайлоо болмоюнча дайындабасын айтты. 1993-жылы мурдакы Чехословакия экиге бөлүнүп, Чехия республикасы түзүлгөндөн бери өкмөт мындай ишенбөөчүлүккө кабылган эмес.

Октябрь 02, 2006

КЫТАЙГА «АЛТЫН АПТА” КЕЛДИ

Ушул күндөрү Кытайда элдик революциянын 57 жылдыгы белгиленүүдө. Жалпы элдик майрам “Алтын апта” деп аталып, бир жумага созулат. Майрам күндөрдөгү дем алышта бери дегенде 120 миллион адам достору жана тууган-уруктары менен кездешет же чоң шаарларга барышып, оюн-зоокторду көрүшөт, тарыхый жайларды кыдырышат.

Сентябрь 26, 2006

АКШ НАЗАРБАЕВДИ БЕШИНЧИ ЖОЛУ РАСМИЙ САПАРГА ЧАКЫРДЫ

Президент Нурсултан Назарбаев ушу аптада Кошмо Штаттарга сапарга барат жана президент Жорж Буш менен кездешет. Бул Назарбаевдин АКШдагы бешинчи ырасмий сапары. Буш акыркы ирет 2001-жылы Назарбаев менен жолукканда эки өлкө “узак мөөнөттүк стратегиялык кызматташуу жолуна түшкөнүн” белгилеген. Кызматташуу эки жак үчүн маанилүү. Вашингтон Борбор Азияда стратегиялык жана экономикалык жактан Казакстандай кубаттуу өнөктөшкө муктаж. Астана болсо жакынкы жылдары дүйнөлүк саясатта чоң оюнчу болууну каалайт.

Сентябрь 25, 2006

РАМАДАН-ТЫНЧТЫКТЫН АЙЫ КЕЛДИ

Ислам жыл эсеби боюнча 23-сентябрда Рамадан айы башталды. Бул айда момун мусулмандар орозо тутуп, мусулмандык бир парзын аткарышат жана күндүзгү убакытты жумушка, намазга, Куранга, такыбалык ой жүгүртүүлөргө арнашы шарт. Бирок, дүйнөнүн айрым бөлүктөрүндө, анын ичинде Иракта, Ооганстандын түштүгүндө куралдуу калабалар токтобой, мусулмандар жапа чегүүдө.